گروه ویتامین B برای عملکرد صحیح سلولها از اهمیت زیادی برخوردار هستند. آنها به بدن کمک میکنند تا غذا را به انرژی (متابولیسم) تبدیل کند، سلولهای جدید خون ایجاد کند و سلولهای سالم پوست، سلولهای مغزی و سایر بافتهای بدن را حفظ کند.
گروه ویتامین B اغلب در همه غذاها با هم یافت میشود و افراد با خوردن انواع غذاهای مغذی میتوانند به اندازه کافی این ویتامین را دریافت کنند. با این حال، میتوان از مکملها نیز برای تأمین ویتامین B استفاده کرد.
در صورت عدم دریافت مقدار کافی ویتامین از رژیم غذایی یا مکملها، افراد دچار کمبود ویتامین B میشوند. همچنین اگر بدن نتواند مواد مغذی را به درستی به دلیل شرایط خاص بیماری یا داروهای خاصی جذب کند، ممکن است دچار آسیبهای جدی شوند.
- انواع ویتامین های B:
هشت نوع ویتامین ب وجود دارد که هرکدام عملکرد خاص خود را دارند:
- تیامین یا B-1: قلب، کبد، کلیه و مغز همگی حاوی مقادیر زیادی تیامین هستند. بدن به تیامین نیاز دارد، تجزیه مولکولهای قند (کربوهیدرات) از مواد غذایی، تولید اسیدهای چرب مفید و هورمونهای خاص توسط این گروه ویتامین B انجام میشود .
- ریبوفلاوین یا B-2 : ریبوفلاوین برای تولید انرژی به بدن بسیار مفید است.
- نیاسین یا B-3: بدن نیاسین را به کوآنزیمی به نام NA تبدیل میکند، که مسئول بیش از ۴۰۰ واکنش مختلف آنزیمی در بدن است که این آنزیمها به تغییر کربوهیدراتها، چربیها و پروتئینها به شکلی که بدن بتواند از آنها استفاده کند، کمک میکنند.
- اسید پانتوتنیک یا B-5: اسید پانتوتنیک برای ایجاد کوآنزیمها، پروتئینها و چربیهای جدید لازم است. گلبولهای قرمز از این ماده برای تأمین انرژی و سوخت و ساز استفاده میکنند
- ویتامین B-6: این ویتامین به طرز شگفت انگیزی در بیش از ۱۰۰ واکنش آنزیمی بدن نقش دارد. بدن بیش از هر چیزی برای تجزیه کربوهیدراتها و چربیها، رشد و عملکرد بهینه مغز و سیستم ایمنی به غذاهایی با ویتامین B-6 نیاز دارد.
- بیوتین یا B-7: بیوتین، ویتامین H یاویتامین B۷ نیز نامیده می شود و برای عملکرد صحیح چشم، مو، پوست و مغز بسیار مهم است.
بیوتین یک ویتامین محلول در آب است، به این معنی که بدن شما آن را ذخیره نمی کند.
- فولات یا B-9: ویتامین فولات در آووکادو و برخی از نانهای غنی شده با آن وجود دارند. تقسیم سلولی مناسب به ویژه در مادران باردار به مصرف این ماده بستگی دارد.
- ویتامین B-12: این ویتامین حاوی کبالت که به آن کوبالامین نیز گفته میشود، است. بدن به ویتامین B-12 برای ایجاد گلبولهای قرمز، عملکرد بهینه مغز و اعصاب نیاز دارد.
- مزایای مصرف ویتامین B:
مزایا و موارد استفاده مکملهای ویتامین B پیچیده است و مصرف ویتامینهای گروه B مفید هستند:
- میگرن: ویتامین B-6 و B-9 و B-12 میتواند با تأثیر بر اختلال در میتوکندری، که در سطح سلولی رخ میدهد، مانع از میگرن شود.
- افسردگی و اظطراب: میزان مصرف ویتامین B-12 نقش مهمی در پیشرفت یا کاهش افسردگی و اضطراب دارد .
- زخم های پوستی: انواع ویتامین B در بهبودی اوضاع پوست به ویژه سرعت گرفتن بهبود زخم بسیار کمک کننده هستند.
- کاهش ریزش مو: که برای داشتن موهای سالم در کنار پوست سالم باید از ویتامین Bبه مقدار کافی در رژیم غذایی خود گنجاند.
- کمبود ویتامین Bچه علائمی دارد؟
معمولا علائم فقر ویتامینهای گروه B به اشکال زیر ظاهر میشود:
- راشهای پوستی
- ترکهای لب و دهان
- فلسی شدن و پوسته پوسته شدن لبها
- خستگی و ضعف بدنی
- کم خونی
- کاهش قدرت تمرکز و کاهش یادگیری
- زودرنجی و افسردگی
- حالت تهوع
- اسهال
- کرامپهای شکمی
- یبوست
- احساس بی حسی در دست و پا و خواب رفتگی پا
کمبود ویتامینهای گروه B علائم مشخصی دارد که به آنها شاره شد. اما اگر این کمبودها جبران نشود و علائم تحت مراقبت درمانی قرار نگیرد منجر به بروز بیماریهای زیر میشود:
- کم خونی
- بیماریهای گوارشی
- بیماریها و اختلالات پوستی
- عفونتهای مکرر به دلیل ضعیف شدن سیستم ایمنی
- افزایش احتمال بیماریهای عصبی
- بیماری تصلب شرایین
- منابع ویتامین B ؟
1_شیر 2_ پنیر 3_ تخم مرغ 4_ جگر گوسفند و گوساله 5_ گوشت قرمز ، ماهی و مرغ 6_ اسفناج 7_ غلات کامل
- عوارض جانبی ویتامین B:
باتوجهبه محلول در آب بودن این ویتامینها، مصرف زیادی منابع غذایی حاوی این ویتامینها مشکلی را در بدن ایجاد نمیکند و مقادیر اضافه این ویتامینها بهخوبی از بدن دفع میشوند.
حال ممکن است بهدلیل کمبود این ویتامینها یا هر دلیل دیگری در حال مصرف مکملهای ویتامین ب باشید که ممکن است حاوی یک یا چند عضو از ویتامینهای این خانواده باشد. درصورت زیادهروی در مصرف اینگونه مکملها، چه به صورت خوراکی و چه تزریقی، ممکن است عوارض و علائمی ایجاد شود.
- مطلب پایانی :
ویتامینهای B به عنوان یکی از مهمترین ویتامینهای بدن بهشمار میآیند.
کمبود آنها میتواند زمینه را برای بروز بیماریهای مختلف فراهم آورد. استفاده از مکمل ویتامین ب و داشتن رژیم غذایی مناسب مانع از کمبود این ویتامین در بدن خواهد شد. آزمایش خون بهترین راهحل برای ارزیابی سطح این ویتامین در بدن است.
تهیه و تنظیم : آزاده قشونی
