متروراژی نوعی خونریزی سبک تا شدید است که خارج از چرخه قاعدگی رخ میدهد و ممکن است بانوان باردار، یائسه یا غیریائسه را درگیر کند. متروراژی یا خونریزی خارج از قاعدگی میتواند با آسیبشناسیهای مختلفی مرتبط باشد و علل و علائم آن با توجه به سن خانم و اینکه باردار باشد یا نه، متفاوت است. یائسگی، استرس، فیبروم و… میتوانند منجر به این مساله در بانوان شوند. در این مقاله با ما همراه باشید تا بهطور کامل با فراز و نشیبهای این عارضه بیشتر آشنا شوید.
علائم متروراژی چیست؟
پروفسور هروه فرناندز، متخصص زنان و زایمان میگوید: «خون ناشی از متروراژی میتواند به رنگهای مختلف قرمز روشن، قهوهای و سیاه ظاهر شود، میتواند شبیه لکهبینی (خونریزی کم) یا حتی شبیه قاعدگی باشد.» علاوه بر این، خونریزی میتواند طی چند روز اتفاق بیفتد. به عقیده وی، متروراژی ناهمگونی زیادی دارد، اما نقطه مشترک تمام انواع آن، جنبه غیرطبیعی آن است. درحقیقت، زمانی که یک بانو نباید خونریزی داشته باشد، خونریزی دارد! به همین سادگی!
علل خونریزی خارج از چرخه قاعدگی
متروراژی در دوران بارداری
متخصصان زنان معتقدند شایعترین دلیل متروراژی در سه ماهه اول بارداری، پیشرفت بارداری و ریزش جزیی دیواره رحم است. لازم به ذکر است که یکسوم بارداریها در سه ماهه اول باعث خونریزی میشوند. اگر متروراژی در ابتدای سه ماهه اول بارداری رخ دهد، باید مطمئن شد که حاملگی خارج از رحم نیست. البته این موقعیت معمولاً به 2 درصد از بارداریها مربوط میشود. متروراژی در سه ماهه دوم و سوم بارداری بسیار نادر است. مواردی که در سه ماهه دوم بارداری اتفاق میافتند عمدتاً با جفت سرراهی (جفت واقع در جلوی دهانه رحم) مرتبط هستند، مواردی که در سه ماهه سوم بارداری حادث میشوند، علاوه بر تشخیص جفت سرراهی، میتوانند به دلیل جدا شدن غشاها و دیواره رحم باشند. فشارخون بالا یا ضربه به شکم نیز ممکن است به متروراژی ختم شود.
متروراژی قبل از یائسگی
متروراژی میتواند به دلایل ارگانیک از جمله فیبروم، پولیپ، آدنومیوز (زمانیکه مخاط آندومتر به دیواره رحم نفوذ میکند)، سرطان دهانه رحم و سرطان دیواره رحم اتفاق بیفتد. بعضی بیماریها نیز میتوانند علت و مُولد متروراژی باشند. مانند بیماریها و مشکلاتی در سطح آندومتر (آندومتر بیش از حد ضخیم یا برعکس به اندازه کافی ضخیم نیست)، سندرم تخمدان پلیکیستیک (بهدلیل افزایش سطح ترشح هورمون استروژن، مخاط آندومتر ضخیم شده و منجر به خونریزی بیموقع میشود) و مصرف بیش از حد داروهای ضدانعقاد یا پروژستینها که بروز متروراژی را افزایش میدهند.
متروراژی بعد از یائسگی
به گفته پروفسور هروه، وقتی متروراژی بعد از یائسگی رخ میدهد، باید به سرطان، پولیپ و نیز فیبروم شک کرد. البته بیماریهای آندومتر یا دیواره رحم، از جمله آتروفی نیز میتوانند منجر به این عارضه شوند.
علت خونریزی ناگهانی در یائسگی چیست؟
متروراژی در دوران یائسگی علت مشخصی ندارد بلکه چندین علت متفاوت میتواند آن را توضیح دهد. دکتر الیزابت پاگانلی، متخصص زنان و زایمان توضیح میدهد: «زمانی که فرد مبتلا به متروراژی نزد پزشک میآید، باید در مورد تاریخ یائسگی، درمانهای دارویی (درمان هورمونی، ضدانعقاد و غیره) و اعمال جنسی مورد پرسش قرار گیرد.
هر بیماری که با متروراژی یائسگی مراجعه میکند، باید بهطور سیستماتیک یک علت ارگانیک را حذف کنیم. بنابراین ما بهدنبال بیماریهای خوشخیم رحمی و همچنین بیماریهای مربوط به سرطان رحم خواهیم بود. سرطان دهانه رحم، پولیپ مجرای ادراری و نیز تماس واژن با ابزار معاینه، همگی مواردی هستند که باید در این نوع خونریزی مورد بررسی قرار گیرند.
علائم مرتبط با متروراژی در یائسگی چیست؟
متروراژی در یائسگی نیز با خونریزی کم و بیش فراوان واژینال آشکار میشود. خون ممکن است قرمز یا سیاه، با یا بدون لخته باشد. این متخصص زنان میافزاید: «علائم دیگری مانند خستگی، کاهش وزن، درد و کمخونی نیز ممکن است با متروراژی یائسگی همراه باشد.»
در صورت متروراژی در یائسگی چه معایناتی باید انجام داد؟
برای تشخیص متروراژی، پزشک ممکن است از آزمایشات مختلفی استفاده کند. دکتر پاگانلی در ادامه توضیح میدهد: «اول از همه، ما آزمایش خون را برای بررسی کمخونی تجویز میکنیم، سپس شکم را لمس میکنیم و پس از مؤافقت بیمار، معاینه داخلی زنان را انجام میدهیم: معاینه فرج، قرار دادن اسپکولوم برای مشاهده و بزرگنمایی دهانه رحم و واژن و درنهایت نمونهبرداری از دهانه رحم.
علاوه بر این، پزشک ممکن است سونوگرافی شکمی یا حتی سونوگرافی واژینال تجویز کند. بهدنبال نتایج معاینات، ممکن است مجبور به تجویز معاینات پیچیدهتری باشیم مثل (MRI لگن، هیستروسکوپی، هیستروسونوگرافی، نمونهبرداری از آندومتر) که ممکن است حتی به اتاق عمل نیاز شود.»
با چه درمانی میتوان متروراژی را در یائسگی متوقف کرد؟
دکتر پاگانلی معتقد است که تشخیص علت خونریزی ضروری است، زیرا درمان آن به منشأ آن بستگی دارد. درحقیقت، درمان با علت است که سازگار خواهد شد. اصلاح و تغییر هورموندرمانی، درمان افتادگی رحم با جراحی، برداشتن پولیپ در اتاق عمل یا درمان جراحی هیپرپلازی آندومتر، از جمله راهکارهای درمانی محسوب میشوند. درمان سرطانهایی که مسؤول متروراژی پس از یائسگی هستند، به سن بیمار، مرحله بیماری و نوع سرطان (جراحی، براکیتراپی، رادیوتراپی و غیره) وابسته است.
منبع: sante.journaldesfemmes











